Tuinieren

composteren

agapanthussen en canna’s

dahlia’s

Zaaien en kweken

Waterdichte kweekbak voor 24 8×8 potjes

Iedereen heeft zo zijn methodes, dit is de mijne. In februari ga ik kijken wat ik moet voorzaaien in de kas of als het warmer moet in huis. Ik heb dan al zaden ingeslagen en ook veel zelf geoogst uit mijn tuin.

Zadenkastje
Compostaarde

Ik vul de potjes voor tweederde met eigen grond, van mijn compostbakken. Verderop laat ik zien hoe ik compost maak. Ik wil niet teveel turf gebruiken, omdat daarvoor natuurlijk veen wordt vernietigd, maar omdat mijn compostgrond nog veel zaad bevat vul ik het desondanks aan met biologische zaai- en stekgrond die gegarandeerd kiemvrij is. De meeste zaden kiemen onder invloed van vocht en licht dus wat onder dit laagje zit houdt zich meestal stil.

Dan volgt het zaaien en ik dek het af met een laagje vermiculiet dat niet duur is en een mooie luchtige bovenlaag vormt. En omdat het wittig is zie je alles wat opkomt heel goed.

Goede naamgeving lijkt me logisch, ik zweer bij deze outdoor marker. Met schuurpapier wrijf ik oude letters van de steker.

Daarna vul ik de bak met een flinke laag water dat in enkele dagen opgezogen wordt door de potjes.

En als ik niet waterdichte bakken heb laat ik die een tijdje in een groter waterdichte bak staan om zich vol te zuigen.

Hoewel veel zaden in het voorjaar gezaaid moeten worden, de bulk vanaf april, zijn er ook planten die prima in de herfst met vers zaad gezaaid kunnen worden. Zeker bij veel wilde inheemse planten werkt dat goed. In de kas laat ik de jonge planten overwinteren en in maart plant ik ze uit, dan heb je dan al heel snel bloemen. Bijvoorbeeld bij korenbloemen, beemdkroon, weideklokjes of prikneus werkt dat prima.

Beemdkroon

Compost

Ik gebruik een drie-bakken systeem omdat ik de ruimte daarvoor heb. Anderhalve meter breed diep en hoog schijnt ideaal te zijn, dus dat heb ik gebouwd. De voorzetplanken zijn bijzonder handig bij het vullen, omzetten of leeghalen. Rechts gaat er vers materiaal in, dat wordt omgezet naar de middelste bak en dan nog een keer in de linker. Daarna zeef ik de grond eruit en gooi de takjes weer in bak 1. Het is zaak naast takjes voldoende groene delen te gebruiken, voor de stikstof die de afbraak flink stimuleert. Dat merk je door de hoge temperatuur als je het midden open graaft. De grond moet licht vochtig blijven, dus bij heel droog weer geef ik wat water. Te nat is ook niet goed maar dan leg ik er tijdelijk een plaat hout op of ik zet alles weer om.

Bakken van larixhout en tuinpalen.

Bij het omzetten is het zaak de compost zo luchtig mogelijk op de nieuwe stapel te krijgen. Dat kost flink wat spierkracht. Hoe warmer het weer, hoe vaker ik de hopen omzet, soms elke drie weken. Maar dan heb je ook heel snel goede tuinaarde.

Compost zeven

Agapanthussen en Canna’s.

Agapanthussen: eerst de dunbladige soorten: deze planten zet ik ’s winters in de koele kelder, zonder water. Ze kunnen ook in een schuurtje als het niet al te hard vriest. In februari lopen ze weer uit, helemaal wit door het donker. Dan haal ik ze tevoorschijn, geef ze water en zet ze in de serre waar ze in een paar weken groen worden. Agapanthussen moet je niet verpotten, behalve als je ze een keer scheurt om meerdere exemplaren te krijgen. Nou ja, scheuren, dat gaat niet echt, met een scherp broodmes zaag ik de wortelkluit in stukken. Als de groei er een beetje in zit krijgen ze een handje agapanthusmest: N-P-K 7-14-28, te krijgen in de betere tuinwinkel of online. Dat is echte dope voor deze planten. Ik heb mijn canna’s dat ook gegeven maar dat levert weliswaar gigantische bladgroei op, maar te slap, die hebben meer aan gedroogde koemest.

De breedbladige agapanthussen kunnen slecht tegen te veel kou. Ik hou ze gewoon in de serre waar ze de winter een beetje doorsudderen met een vrij droge kluit. Ze gaan vanzelf weer lekker groeien als het voorjaar wordt en met hulp van bovengenoemde mest. Op deze manier komen ze ook graag in bloei want als het weer een beetje meezit gaan ze in april al naar buiten.

Canna’s met agapanthusmest half maart, sommigen gaan al bloeien

Canna’s

Deze planten gaan als de vorst dreigt te komen naar binnen, bij mij ook de kelder in, koel, donker en zonder een druppel water. In februari-maart haal ik ze te voorschijn, schud de droge grond er af en zet ze in ruime potten van 30x30cm. De kluiten hebben meestal meerdere groeipunten. Op de foto hierboven zie je ook wat kleintjes die ik in het najaar gezaaid heb van het zaad van de volwassen planten die trouwens rijk gebloeid hebben. Die moeten nog een jaar aansterken want helaas zit er spint op. Dat heb je vaak met planten die in een dichte binnenruimte staan. Eenmal buiten verdwijnt dat snel. Handkje koemest straks nog en vaak water geven, dan kan er niet veel mis gaan. Vorst verdragen ze slecht, dus ik wacht tot begin mei of zet ze bij mooi weer tijdelijk buiten, of eerst in de onverwarmde kas.

Dahlia’s

Om slakkenvraat te voorkomen laat ik ze tot behoorlijke omvang in potten staan

Deze planten gaan bij de eerste nachtvorst de grond uit en naar de kelder. Koel, droog en zonder water. Ze lopen later uit dan agapanthussen en canna’s, dus die gaan pas eind maart weer in potten met verse grond en gedroogde koemest. Daarna laat ik ze ruime tijd opgroeien in de kas totdat de ergste kwetsbaarheid voor slakken weg is, want Dahlia’s staan bovenaan hun lijst met smakelijke blaadjes en knoppen. Naxhrtvorts is bijna altijd fataal voor Dahlia’s. Ze goeien in een pot, hoe ruim ook, uiteindelijk veel minder dan in de volle grond dus in juni of zelfs wat later gaan ze toch de tuin in. En dan maar hopen dat de labels nog goed zaten als je ze tenminste op soort uit elkaar wil houden wat bij mij nog wel eens mis gaat. Vroeger was ik geen liefhebber van de vaak nogal doorgekweekte Dahlia’s, maar tegenwoordig met een grotere tuin waardeer ik hun rijke doorbloei tot de winter tussen andere planten of als groep. Ik hou erg van oranje pompons, en de kleinere niet dubbelbloemige soorten. Helaas zijn het geen stevige planten, dus je ontkomt niet aan een beetje opbinden.

Bizarre reuzenbloemen, gekregen dahlia dus toch maar geplant.